To był trudny rok dla PŻM

Dodano: 10 sty 2024, 11:54

Rok 2023 był dla Polskiej Żeglugi Morskiej bardzo trudny. Stawki frachtowe dla masowców typu handysize (to główna grupa jednostek PŻM) na przestrzeni trzech kwartałów ubiegłego roku były aż o pięćdziesiąt procent niższe niż w analogicznym okresie roku 2022.
Do pogorszenia sytuacji największego polskiego armatora przyczyniła się również wojna na Ukrainie. W momencie wybuchu konfliktu, statki PŻM przestały wozić rosyjskie nawozy do Ameryki Południowej oraz ukraińskie zboże z rejonu Morza Czarnego.

Nowa sytuacja spowodowała konieczność przeorientowania rynków transportowych. Obecnie masowce Polskiej Żeglugi Morskiej operują przede wszystkim na Atlantyku w portach obu Ameryk, w rejonach zachodniej i północnej Europy, a także Północnej Afryki.
Głównym ładunkiem armatora jest zboże, pochodzące ze Stanów Zjednoczonych i Kanady. Z Europy – głównie z portów holenderskich, statki PŻM transportują do USA stal.
Armator zachowuje bardzo silną pozycję na Szlaku Wielkich Jezior Amerykańskich. To właśnie tu trafia stal przywożona z holenderskiego portu Ijmuiden, która następnie wykorzystywana jest w amerykańskim przemyśle motoryzacyjnym. W rejsach powrotnych w ładowniach znajduje się amerykańskie i kanadyjskie zboże.
– Pod względem wielkości tonażu PŻM jest drugim po kanadyjskim Federal Navigation armatorem, operującym na Szlaku Wielkich Jezior – mówi Krzysztof Gogol, rzecznik prasowy szczecińskiego armatora.
Jeziorowce przystosowane do żeglugi na Wielkich Jeziorach i Szlaku Rzeki Św. Wawrzyńca mogą mieć maksymalną szerokość 23,6 m, długość 189,6 m i zanurzenie 10,1 m, bo tylko takie statki mieszczą się w wąskich śluzach i kanałach.
Śluzy mają 233,5 m długości, 24,4 m szerokości i 9,1 m głębokości.
Obecnie Polska Żegluga Morska posiada w swojej flocie trzy typy jeziorowców: najstarsze typu „Isa” (rok budowy 1999), „Miedwie” (wszedł do eksploatacji w 2010 roku) i najnowsze typu „Gardno” (pierwszy statek z serii wszedł do eksploatacji w 2018 roku).
Oceaniczne jeziorowce stanowią bardzo ważną część floty polskiego armatora, a przewozy realizowane na Szlaku Wielkich Jezior Amerykańskich stanowią stabilne źródło przychodów.

Nowe zamówienia na statki na Wielkie Jeziora

– Niedawno do eksploatacji wszedł kolejny z serii jeziorowców, ms „Polsteam Dąbie”. Statek zbudowała chińska stocznia Dalian Shipbuilding Industry Company i jest to pierwsza z serii dwunastu zakontraktowanych przez nas jednostek. Ms „Polsteam Dąbie” jest unowocześnioną wersją masowców typu „Gardno” – informuje Krzysztof Gogol
Statki z nowej serii będą wyposażone w rozwiązania pozwalające na spełnienie rygorystycznych norm IMO, związanych ze zwiększeniem efektywności energetycznej, które wejdą w życie w 2025 roku.
Pierwsze cztery z zamówionych jednostek będą zasilane paliwem tradycyjnym, kolejne będą przystosowane do spalania metanolu (tzw. methanol ready).

Promy w budowie

Polska Żegluga Morska umacnia swoją pozycję na rynku promowym. W Gdańskiej Stoczni Remontowej powstają dwie nowoczesne jednostki typu ro-pax, których operatorem będzie należąca do PŻM spółka Unity Line. Kadłub pierwszego statku został zwodowany w październiku 2023 roku, a wejście do eksploatacji pierwszego promu zaplanowano na czerwiec 2025 roku.
Nowe promy będą nie tylko nowoczesne, wyposażone między innymi w pędniki azymutalne zamiast tradycyjnej śruby, ale także przyjazne dla środowiska, bowiem ich napęd główny będzie zasilany gazem LNG.
Każdy z promów będzie miał 195,6 m długości, 32,2 m szerokości i linię ładunkową o długości 4100 metrów. Jednostka jednorazowo zabierze na pokład 400 pasażerów i 50 osób załogi.
Będą to z pewnością jedne z najnowocześniejszych jednostek, oferujących regularną żeglugę między Polską a Skandynawią.
Wcześniej do eksploatacji wszedł prom „Epsilon”, którego operatorem jest również należąca do PŻM – Unity Line.

Coraz większe koszty przy coraz mniejszych przychodach

Armatorzy weszli w kolejny bardzo trudny rok. Zerwanie łańcuchów dostaw, konflikty zbrojne wybuchające w różnych częściach świata, napady na statki w rejonie Morza Czerwonego i Oceanu Indyjskiego, organizowane przez grupy jemeńskich rebeliantów Huti i wciąż niskie stawki frachtowe, choćby na przewozy kontenerowe, to tylko część wyzwań, czekających na właścicieli i operatorów statków w bieżącym roku.
Do tego dochodzą coraz bardziej restrykcyjne i kosztowne dla armatorów regulacje związane z ochroną środowiska.
Chodzi przede wszystkim o przepisy związane z indeksem efektywności energetycznej (EEDI phace III) i wprowadzenie wskaźnika emisji CO2 – CII (Carbon Intensity Indicator), który dotyczył będzie każdego statku o pojemności powyżej 5000 GT.
Statki oznaczane będą literami od A do E.
Oznaczenie A będzie oznaczało jednostkę najbardziej przyjazną środowisku, każda kolejna litera alfabetu oznaczała będzie gorszy wskaźnik. Jednostki oznaczone literą E będą miały rok na poprawienie parametrów emisji CO2, jeśli tego nie zrobią – nie otrzymają ładunków.
Ogromnym obciążeniem dla armatorów będzie objęcie żeglugi morskiej europejskim systemem handlu prawami do emisji CO2. Wprawdzie w pierwszym roku armatorzy będą płacić tylko 40% pełnych stawek, ale i tak dla wielu z nich, w tym także dla PŻM, będą to koszty liczone w milionach euro.

Grupa PŻM przekazuje Miastu nabrzeże w centrum Szczecina

Sytuację finansową armatora z pewnością poprawiło przekazanie nabrzeża przy Wałach Chrobrego. Spór z Miastem Szczecin trwał wiele lat. Część nabrzeża należała do Miasta, wieczystym użytkownikiem drugiej części była jedna ze spółek Grupy PŻM, a niewielki odcinek użytkuje Politechnika Morska, bowiem cumuje tam szkolna jednostka „Nawigaror XXI”.
Na mocy ugody PŻM zdecydowała się na przekazanie swojej części nabrzeża za kwotę 3,5 mln zł Miastu Szczecin o czym poinformował na specjalnej konferencji prasowej prezydent Szczecina Piotr Krzystek.
-To nasza Perła w Koronie. To tutaj odbywają się największe imprezy żeglarskie, to tutaj w tym roku będziemy gościć finał regat the Tall Ships Races. Dzięki zawartej ugodzie nie będziemy musieli już ponosić dodatkowych kosztów związanych z najmem – mówił na spotkaniu z dziennikarzami Prezydent Szczecina.

Trudny czas dla żeglugi

Nie ulega wątpliwości, że światowa żegluga znalazła się – jeśli nie
w kryzysie – to na pewno w bardzo trudnej sytuacji.
Przychody francuskiego CMA CGM spadły o 42,6% rok do roku, do 11,43 mld dolarów w trzecim kwartale 2023 r. w porównaniu z 19,9 mld dolarów w tym samym okresie w 2022 roku.
Z kolei przychody duńskiej grupy Maersk ze sprzedaży usług wyniosły w trzecim kwartale 2023 roku 12,1 mld dolarów, co w porównaniu do 22,8 mld USD w III kwartale 2022 r. jest bardzo dużym spadkiem.
Armatorzy szukają sposobów na przetrwanie i czekają na wznoszącą falę, która sprawi, że morski biznes stanie się bardziej opłacalny.